مجله
ابزار دم کردن چای برگ کامل؛ برای شروع چه چیزهایی لازم دارید؟
برای دم کردن چای برگ کامل در خانه فقط دو چیز واقعاً لازم است: ظرفی که برگ در آن باز شود و جایی برای جدا کردن برگ از دم. یک قوری چینی با صافی، یا یک لیوان دم‌کش صافی‌دار، برای سیاه، سبز، سفید، اولانگ و رویبوس کافی است. بقیه ابزارها، مثل کتری دماسنج‌دار و ترازو، کیفیت را بالا می‌برند اما برای شروع ضروری نیستند. ماچا و یربا ماته استثنا هستند؛ این دو بدون ابزار مخصوص خودشان درست درنمی‌آیند. در این راهنما گفته‌ایم برای هر نوع چای چه ابزاری لازم است، کدام را بعداً بخرید و چه چیزی را اصلاً لازم ندارید.
کدام ابزار برای کدام چای؟
| چای | حداقل لازم | بهتر است داشته باشید |
|---|---|---|
| چای سیاه و طعم‌دار | قوری با صافی | تایمر؛ دم ۳ تا ۵ دقیقه |
| چای سبز و سفید | قوری یا لیوان دم‌کش | کتری دماسنج‌دار یا دماسنج؛ آب ۷۰ تا ۸۵ درجه |
| اولانگ | قوری با صافی | قوری کوچک یا گایوان برای چند بار دم |
| رویبوس و چای ترش | قوری یا لیوان دم‌کش | چیز دیگری لازم نیست؛ با آب جوش تلخ نمی‌شوند |
| ماچا | ویسک بامبو و کاسه | قاشق چاشاکو، نگهدارنده ویسک، الک ریز |
| یربا ماته (روش سنتی) | کوزه (گورد) و نی بومبیلا | کتری دماسنج‌دار؛ آب ۷۰ تا ۸۰ درجه |
ابزارهای پایه برای چای برگ کامل
۱. ظرف دم: قوری، لیوان دم‌کش یا فرنچ‌پرس
برگ کامل در آب باز می‌شود و جا می‌خواهد. ظرفی که برگ در آن آزادانه شناور باشد، طعم بهتری می‌دهد از توپ‌های فلزی کوچکی که برگ را فشرده نگه می‌دارند.
- قوری چینی یا شیشه‌ای با صافی: برای همه چای‌ها مناسب است. شیشه این امتیاز را دارد که باز شدن برگ و رنگ دم را می‌بینید؛ برای چای‌های گلوله‌ای مثل یاسمن مروارید یا اولانگ این دیدن بخشی از لذت است. قوری را پیش از ریختن چای با آب داغ گرم کنید.
- لیوان دم‌کش صافی‌دار: برای یک نفر و محل کار ساده‌ترین گزینه است. صافی را بعد از زمان دم بیرون بکشید تا چای بیش از حد دم نکشد.
- فرنچ‌پرس: اگر برای قهوه دارید، برای چای هم کار می‌کند؛ فقط بعد از زمان دم، چای را در ظرف دیگری خالی کنید تا روی برگ نماند.
- گایوان یا قوری کوچک: برای اولانگ و چای سفید که چند بار پشت سر هم دم می‌شوند. لازم نیست برای شروع بخرید.
۲. کنترل دمای آب
بیشترین تأثیر ابزار روی طعم، به دمای آب برمی‌گردد. چای سبز و سفید با آب جوش تلخ و گس می‌شوند و چای سیاه با آب ولرم بی‌رنگ و بی‌طعم می‌ماند.
- بدون ابزار: آب را بجوشانید، در کتری را باز کنید و صبر کنید. حدود ۲ تا ۳ دقیقه برای چای سفید و ۳ تا ۴ دقیقه برای چای سبز کافی است.
- دماسنج آشپزخانه: ارزان و دقیق؛ چند بار که دما را اندازه بگیرید، زمان صبر کتری خودتان دستتان می‌آید.
- کتری دماسنج‌دار: اگر هر روز چای سبز، سفید یا ماته می‌نوشید، بیشترین ارزش خرید را بین ابزارها دارد.
دمای درست هر چای و دلیل تلخ شدنش را در چرا چای تلخ، کدر یا بی‌عطر می‌شود نوشته‌ایم.
۳. ترازو و تایمر
برگ‌های گلوله‌ای، سوزنی و حجیم با یک قاشق وزن‌های خیلی متفاوتی دارند. یک قاشق چای سفید سبک است و یک قاشق اولانگ گلوله‌ای سنگین. ترازوی آشپزخانه (با دقت یک دهم گرم) جلوی چای کم‌رنگ یا تلخ را می‌گیرد و برگ اضافه هم نمی‌ریزید. تایمر گوشی هم برای زمان دم کافی است. مقدار برگ و زمان دم هر چای را در صفحه همان محصول و دسته‌اش آورده‌ایم.
۴. ظرف نگهداری
اگر بسته چای زیپ‌دار و ضد نور است، همان کافی است. اگر نه، یک قوطی دربسته و مات بگیرید و آن را دور از اجاق، ادویه و قهوه بگذارید. چای عطر بقیه چیزها را جذب می‌کند. جزئیات در نگهداری چای و دمنوش.
ابزارهای مخصوص: ماچا و یربا ماته
ابزار ماچا
ماچا پودر است و در آب حل نمی‌شود، باید پخش شود. با قاشق هم زدن آن را گلوله‌گلوله می‌کند و کف نمی‌دهد. ابزارهایی که تی تایم دارد:
- ویسک بامبو (چاسن): مهم‌ترین ابزار؛ رشته‌های ظریفش ماچا را پخش می‌کنند و کف کرمی می‌سازند.
- قاشق چاشاکو: هر بار حدود یک گرم ماچا برمی‌دارد.
- نگهدارنده ویسک: رشته‌های ویسک را بعد از شستن در شکل خودشان نگه می‌دارد تا ویسک دیرتر خراب شود.
اگر فقط ماچا لاته درست می‌کنید، کف‌ساز برقی شیر هم جواب می‌دهد. برای ماچای خالص، ویسک بامبو جایگزین ندارد. مقایسه کامل این سه را در ابزار ماچا؛ ویسک، چاشاکو و هولدر بخوانید.
ابزار یربا ماته
یربا ماته به روش سنتی در کوزه‌ای به نام گورد و با نی فلزی فیلتردار به نام بومبیلا نوشیده می‌شود. فیلتر بومبیلا برگ‌ها را نگه می‌دارد تا یک مقدار ماته را ۱۰ تا ۱۵ بار دوباره آب ببندید. تی تایم کوزه سرامیکی قهوه‌ای تیره و قهوه‌ای روشن و نی ماته در طول‌های ۱۲.۵، ۱۷، ۱۷ برنجی و ۱۹ سانتی‌متر دارد. کوزه سرامیکی برخلاف گورد کدویی آماده‌سازی اولیه نمی‌خواهد و راحت شسته می‌شود. طول نی را با ارتفاع کوزه یا لیوانتان انتخاب کنید؛ نی باید چند سانتی‌متر از لبه بالاتر بیاید.
اگر کوزه ندارید، ماته را با فرنچ‌پرس هم می‌شود دم کرد. مراحل روش سنتی در راهنمای گام به گام تهیه چای ماته با گورد و بومبیلا آمده است.
چه چیزهایی لازم نیست؟
- سماور: برای چای‌های برگ کامل وارداتی مناسب نیست. دم طولانی روی سماور این چای‌ها را تلخ و گس می‌کند. چای را در قوری و با زمان مشخص دم کنید.
- توپ‌های فلزی کوچک چای: برگ کامل در آن‌ها جا برای باز شدن ندارد و طعم کامل آزاد نمی‌شود. اگر دارید، فقط نیمه پرشان کنید.
- ست‌های گران از اول کار: با یک قوری صافی‌دار شروع کنید. وقتی فهمیدید کدام چای را بیشتر می‌نوشید، ابزار مخصوص همان را بخرید.
اگر می‌خواهید سفارش اول را کامل بگیرید
- برای چای سبز، سفید یا اولانگ: یک بسته چای و یک دماسنج یا کتری دماسنج‌دار. پیشنهاد چای را از بهترین چای سبز کدام است، بهترین چای سفید کدام است یا بهترین چای اولانگ کدام است بگیرید.
- برای ماچا: ماچا به‌علاوه ویسک بامبو؛ قاشق و نگهدارنده اختیاری‌اند.
- برای یربا ماته: ماته، کوزه و نی؛ هر سه را یک‌جا بگیرید تا نوشیدن به روش سنتی ممکن شود.
- برای رویبوس: هیچ ابزار تازه‌ای لازم نیست. راهنمای انتخاب در بهترین چای رویبوس کدام است.
سوالات متداول
برای دم کردن چای برگ کامل قوری مخصوص لازم است؟
نه. هر قوری چینی یا شیشه‌ای که صافی داشته باشد کافی است. لیوان دم‌کش صافی‌دار هم برای یک نفر جواب می‌دهد.
چای برگ کامل را با سماور دم کنیم؟
بهتر است نه. چای‌های برگ کامل در قوری و با زمان ۳ تا ۵ دقیقه بهترین طعم را می‌دهند و دم طولانی آن‌ها را تلخ می‌کند.
بدون ویسک می‌شود ماچا درست کرد؟
برای ماچا لاته، کف‌ساز برقی یا تکان دادن در شیشه دربسته جواب می‌دهد. برای ماچای خالص کف‌دار، ویسک بامبو بهترین نتیجه را می‌دهد.
کدام نی ماته را بخرم؟
برای کوزه‌های کوتاه نی ۱۲.۵ یا ۱۷ سانتی‌متری و برای کوزه و لیوان بلندتر نی ۱۹ سانتی‌متری.
کتری دماسنج‌دار ارزش خرید دارد؟
اگر هر روز چای سبز، سفید، ماچا یا ماته می‌نوشید، بله. برای چای سیاه و رویبوس که با آب جوش دم می‌شوند، لازم نیست.
ابزارهای ماچا و ماته تی تایم را در دسته دم‌آوری ببینید. برای اصول کلی دم کردن، نحوه صحیح دم کردن چای را بخوانید.
